Najlepsze wczasy i wakacje w Krynicy tylko u nas

Nawojowa

Nawojowa

Cze 11, 2013

Nawojowa położona jest w dolinie Kamienicy Nawojowej, na pograniczu Kotliny Sądeckiej i Beskidu Sądeckiego. Założył ją kasztelan krakowski Nawój z Tęczyna, a według tradycji nastąpiło to około 1300 roku. W latach późniejszych miejscowość zmieniała właścicieli, a w XVI wieku książęta Ostrogscy włączyli ją w skład wielkiej ordynacji ostrogskiej. Później na mocy ugody stała się własnością książąt Lubomirskich. Do majątku należało wówczas 25 osad położonych w górach. W 1799 roku dobra te kupił Franciszek Stadnicki i tak powstała nawojowska linia rodu, do której należały okoliczne ziemie aż do drugiej wojny światowej. Około 1840 roku Edward Stadnicki przebudował pozostałości dworu wzniesionego w Nawojowej około 1560 roku, być może przez Piotra Nawojowskiego. Powstał okazały pałac o cechach neogotyckich składający się z dwu skrzydeł połączonych wieżą. Budowla była jeszcze kilkakrotnie przekształcana w XIX i XX wieku. Stadniccy zasłynęli racjonalną gospodarką leśną i wielką troską o swoich pracowników, dla których stworzyli nawet fundusz emerytalny. Przyczynili się do rozwoju Nawojowej, zakładając tu w 1877 roku hutę metali, a w 1907 roku parowy tartak oraz stolarnię; wyroby tych zakładów eksportowano do Francji i Anglii. Właściciele utrzymywali bardzo dobre stosunki z miejscową ludnością, zarówno katolicką, jak i greckokatolicką. Rozległe koneksje rodzinne sprawiały, że pałac w Nawojowej gościł wiele wybitnych osób, również członków europejskich rodów panujących.
Na północ od pałacu stoi murowany kościół. Początki parafii sięgają 1325 roku. O pierwszej świątyni brak jednak danych, zaś druga, drewniana, znana jest tylko z rysunków Stanisława Wyspiańskiego. Obecna świątynia pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny pochodzi z lat 1894-1898, jest neogotycka i zbudowano ją według projektu Władysława Chorążego. Przeniesiono do niej wiele elementów wyposażenia dawniejszego kościoła (m.in. nagrobek Piotra Nawojowskiego, zm. 1593) i sprawiono neogotyckie ołtarze boczne. Polichromię ścian wykonał w latach 1930-1931 Karol Polityński ze Lwowa. Obecnie wieś jest siedzibą władz gminnych.

Dzięki korzystnym warunkom do wypoczynku (czyste powietrze, woda i malownicze górskie krajobrazy) Nawojowa zyskała miano miejscowości letniskowej. Na terenie całej gminy działa wiele godnych polecenia gospodarstw agroturystycznych. I choć trudno tu o takie atrakcje, jakie zapewniają wakacje na Majorce czy wrażenia jakie zapewnia zwiedzanie praskich zabytków czy pobyt w toskańskim miasteczku, to okolica jest niezwykle urokliwa.

Podczas potopu szwedzkiego mieszkańcy Nawojowej zapisali się w dziejach okolicy śmiałym atakiem oddziału, dowodzonego przez Kochowskiego na załogę szwedzką w Nowym Sączu. Po jednodniowej walce Szwedzi wycofali się z miasta.